Osmerus eperlanus. Van Latijn eperlanus
(Ammodytes;
zandduiker).De gewone spiering, spierling of smelt die in Fries spjirring genoemd en in Frans eperlan,
Engels pygmy smelt, spirling
en sparling wordt, mogelijk van piros
en perink; regenworm,
is een visje dat ongeveer de lengte van een vinger heeft.
Het is met dunne,
blinkende, zilverglanzende en helder groene kleine schubben bedekt, soms zijn
ze niet eens aanwezig en zo doorzichtig
dat men zijn hersenen, wervelbeenderen en ribben kan zien. Zo mooi de kleuren
zijn, zo lelijk is de reuk, waarom hij ook wel stinkvis
heet.
De onderkaak steekt
voorbij de bovenkaak.
Het lange, smalle
visje heeft een lage rugvin bijna over de gehele rug.
Men vindt het bij
ons in grote groepen aan de kusten en in de meren, na de ijsgang gaat hij ook
in de rivieren waar hij bij menigte gevangen wordt en ter markt gebracht. Men
stelt echter op dit visje niet bijzonder veel prijs.
Ze leven van kleine
kreeftachtige en larven van andere vissen.
Het kuitschieten
gebeurt meestal in de zeebodem waar ze meer dan tien duizend eitjes legt. Het
is het eten van vele andere zeedieren. Waar ze de kusten naderen worden ze
gevolgd door andere vissen, kabeljauw, heilbot, schol en haring.
De zeespiering, die wat groter wordt, is veel meer gezocht,
die heeft ook de onaangename reuk niet. Men vindt hem vooral in de Noord- en
Oostzee en komt in het voorjaar in grote scharen in de monden der rivieren,
vooral van de Elbe.
Ze worden als
voedsel gebruikt voor de in vijvers gekweekte karpers.
Maerlant; ‘Milagor,
zegt Isidorius, is een zeevis, die heet dus spiering
en tegen schoon weer als de storm zal neer vallen is de spiering een soort vis
die tegen de storm rijzen zal. Milagor doet niet
alzo’. Of ansjovis.
En; ‘Tymallus,
spreekt Isidorius, is een visje en heet aldus omdat
zijn geur is bekwaam het heeft van de bloem die naam, want Thymus dat is een
bloem. Deze vis, die ik u noem, heeft in het water zijn gang van verse en zoete
gemengd en is schoon en van zoete smaak, dus denk ik bij deze zaak dat het de
spiering mag wezen.’
Spreekwoorden.
Hij gooit een
spiering uit om een kabeljauw te vangen. =Hij geeft iets prijs van geringe
waarde om later zo iets kostbaarders terug te
krijgen.
Zie verder: http://www.volkoomen.nl/ en : http://volkoomenoudeherbariaenmedisch.nl/